Η Πτώση του Τείχους και τα τελευταία χρόνια του κομμουνιστικού καθεστώτος έχουν εμπνεύσει μικρά αριστουργήματα στη μικρή και τη μεγάλη οθόνη. Μία ενδεικτική επιλογή.
«Good bye, Lenin» ήταν ο εξαιρετικά εύγλωττος τίτλος για την ταινία του Βόλφγκανγκ Μπέκερ που «τάραξε τα νερά» στη Γερμανία το 2003, τιμήθηκε με πολυάριθμα κινηματογραφικά βραβεία και ανέδειξε τον Ντάνιελ Μπρυλ, έναν από τους κορυφαίους Γερμανούς ηθοποιούς της γενιάς του (που έγινε γνωστός και στο ελληνικό κοινό με ταινίες όπως «Καλά Χριστούγεννα» και «Το τελεσίγραφο του Μπορν»).
Εύγλωττος ήταν και ο υπότιτλος στη γερμανική διανομή: «Η ΛΔΓ επιβιώνει σε 79 τ.μ.» Ως τραγικός, αλλά και κωμικός ήρωας προβάλλει ο νεαρός Άλεξ (Ντάνιελ Μπρυλ) ο οποίος βλέπει τη μητέρα του να πέφτει σε κώμα το φθινόπωρο του 1989. Κάποια στιγμή η μητέρα συνέρχεται, αλλά παραμένει κλινήρης και οι γιατροί απαγορεύουν κάθε ενόχληση ή συγκίνηση. Στο μεταξύ, η Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας έχει καταρρεύσει και στο Βερολίνο συντελείται κοσμογονία, αλλά ο Άλεξ θεωρεί ότι πρέπει να αποσιωπήσει αυτές τις λεπτομέρειες. Η μητέρα του, φανατική υπέρμαχος του υπαρκτού σοσιαλισμού, μάλλον δεν θα άντεχε το σοκ.
Ογδόντα ενιαυτοί μας χωρίζουν από την ηλιόλουστη Πέμπτη της 12ης Οκτωβρίου 1944, όταν ο στρατός κατοχής των Γερμανών κατακτητών αποχωρεί από την Αθήνα. Συμπληρώθηκαν 1.444 ημέρες τυραννίας και σκλαβιάς. Η Μεραρχία Καταδρομών 117 αποχωρεί με όλες τις προφυλάξεις, ο ανώνυμος Γερμανός στρατιώτης υποστέλλει την σβάστικα που εμόλυνε τον Ιερό Βράχο της Ακροπόλεως και ο Διοικητής της Μεραρχίας καταθέτει στεφάνι στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτου. Η μεραρχία διασχίζει την Ελλάδα, ανενόχλητη, και την Γιουγκοσλαβία και κοντά στο Βελιγράδι αποδεκατίζεται από τους παρτιζάνους. Ο διοικητής της, πτέραρχος Hellmuth Felmy, καταδικάσθηκε ως εγκληματίας πολέμου. Το 1951 ήταν ελεύθερος, απεβίωσε το 1965.
Η εφημερίδα “Καθημερινή” δημοσίευσε τον Ιούλιο του 2024 ένα άρθρο της Τόνιας Τζαννετάκη σχολιάζοντας το υπό ψήφιση νομοσχέδιο, το οποίο εισάγει ένα διαμετρικά αντίθετης λογικής μοντέλο οργάνωσης του πεδίου αντιμετώπισης των εξαρτήσεων:
Ο Γιάννης Θεολογίτης μας παρουσιάζει την τελευταία έκθεση “Crisis in the Middle East (2) Updated Edition”, όπου μέσω του IMTe επιχειρεί μια αξιολόγηση των επιπτώσεων και των πιθανών αποτελεσμάτων της συνεχιζόμενης και αυξανόμενης σε ένταση κρίσης στη Μέση Ανατολή,τονίζοντας βεβαίως ότι: “οι θέσεις και οι προβλέψεις του IMTe δεν θέτουν καμία αξίωση ότι τα περιγραφόμενα γεγονότα και οι εξελίξεις θα υλοποιηθούν ή ότι οι εκτιμήσεις μας μπορεί να είναι πιο έγκυρες από άλλες αναλύσεις”.
Είναι πρωτόγνωρη η έξαρση της βίας μεταξύ ανηλίκων; Προφανώς όχι, αλλά το θέμα είναι πάντα ενδιαφέρον και προσφέρεται για σχηματικές συνεπαγωγές. Παλιά ήταν η χρήση βιντεοπαιχνιδιών, τα παιδιά χωρισμένων γονιών, οι τάξεις σχολείων σε υποβαθμισμένες γειτονιές οι παράγοντες που θεωρούνταν ότι οδηγούσαν αυτόματα στην άσκηση βίας. Μετά ήρθαν τα σόσιαλ μίντια, τα lockdowns, το φύλο (αγόρια), ο συγχρωτισμός με παιδιά μεταναστών που πήδηξαν τις μάντρες των ιδιωτικών σχολείων και εισήγαγαν το ξύλο στα βόρεια προάστια. Το τελευταίο κρούσμα όμως δείχνει ότι το φαινόμενο δεν προσφέρεται για υπεραπλουστεύσεις, γιατί σε αυτήν την περίπτωση αφορά κορίτσια, στα νότια προάστια, από γονείς επιστήμονες. Ολες οι στερεοτυπικές αιτίες έχουν καταρριφθεί.
— Υποστηρίζουν πολλοί ότι τα πυρηνικά αποτελούν «μονόδρομο» για ταχεία μετάβαση σε μια οικονομία μηδενικών εκπομπών ρύπων. Πώς το σχολιάζετε;
Οι απόψεις αλλάζουν με τον χρόνο. Ζούμε σε περίοδο βαθιάς πολιτικής, κοινωνικής, οικονομικής και πολιτιστικής αναταραχής, η οποία επηρεάζει τον τρόπο σκέψης και τα συναισθήματα των ανθρώπων. Η εικόνα της Γερμανίας στην Ελλάδα υφίσταται παρόμοιες μεταβολές. Οι απόψεις των Ελλήνων για τη Γερμανία μεταβάλλονται. Σύμφωνα με έρευνα της Kapa Research από τον Ιούνιο για λογαριασμό του ιδρύματος Friedrich Ebert, 31% των Ελλήνων έχει θετική άποψη για τη Γερμανία. Αυτό αντιπροσωπεύει διπλασιασμό των θετικών γνωμών σε σχέση με έρευνα του 2022. Την εποχή εκείνη, μόλις 16% των ερωτηθέντων είχαν θετική άποψη για τη Γερμανία. Τα δεδομένα μας επιτρέπουν έτσι να κάνουμε λόγο για νέα εικόνα της Γερμανίας στην Ελλάδα.
Με αφορμή ένα δημοσίευμα του Παύλου Αγιαννίδη για το βιβλίο: “Γίνεται παρεξήγηση και δίνουν την εξήγηση”, είχαμε αναφερθεί στον συγγραφέα Φώτη Απέργη, ο οποίος είναι δημοσιογράφος, Διευθυντής των μουσικών σταθμών της ΕΡΤ και αδελφός του απόφοιτου Απόστολου Απέργη.
Πόσοι θυμούνται αυτόν τον Έλληνα που έδωσε τα φώτα του στις πλέον έγκυρες, διεθνώς, μουσικές εγκυκλοπαίδειες και λεξικά όπως το Grove και το New Grove Dictionary of Music; Πόσοι μνημονεύουν τις μελέτες και τα άρθρα του για τον (καταστροφικό) Εθνικό Μουσικό Διχασμό, ή τη δουλειά μυρμηγκιού που έκανε για την περίφημη Εθνική Μουσική Σχολή και τον Μανώλη Καλομοίρη.
Με την ευκαιρία του σάλου που δημιουργήθηκε από την υποτιθέμενη διακωμώδηση του Mυστικού Δείπνου κατά τη διάρκεια της τελετής έναρξης των Ολυμπιακών αγώνων, θέλω να διατυπώσω μερικές σκέψεις που αφορούν τη σχέση της χριστιανικής θρησκείας με την παρωδία, τη διακωμώδηση και, ναι, με το χλευασμό της.
Με το σχόλιο: “πως αλλάζουν οι καιροί, ….η κατά το λαϊκότερον: “Θα γυρίσει ο τροχός, θα ….” έστειλε ο Κώστας Παπαηλιού ένα άρθρο της NZZ (Neue Zürcher Zeitung) της 4.7.2024